Πάνω από 300 συστήματα ψύξης επιχειρήσεων στην Ελλάδα είναι εκτεθειμένα στο διαδίκτυο, σύμφωνα με την Εθνική Αρχή Κυβερνοασφάλειας (ΕΑΚ). Η Αρχή επαναλαμβάνει τις συστάσεις της μετά από διαδοχικές καταγγελίες για προβλήματα ψύξης σε καταστήματα τροφίμων σε όλη τη χώρα, κυρίως σε κρεοπωλεία, που έχουν ανησυχήσει τους καταναλωτές.
Οι τεχνικοί συντήρησης αποδίδουν τα προβλήματα σε κυβερνοεπίθεση, γιατί βρήκαν μη εξουσιοδοτημένες αλλαγές στη λειτουργία των ψυκτικών. Η ΕΑΚ πάντως διευκρινίζει ότι μέχρι σήμερα κανένα τέτοιο περιστατικό δεν έχει καταγραφεί επίσημα στις υπηρεσίες της.
Η Αρχή είχε προειδοποιήσει από νωρίς. Στις 14 Οκτωβρίου 2026, μόλις δύο μέρες μετά την επίθεση σε ψυγεία γαλλικών σούπερ μάρκετ, εξέδωσε σύσταση για ευπάθειες σε ελεγκτές εμπορικής ψύξης των Danfoss, Copeland/Dixell και Carel. Οι ελεγκτές αυτοί (refrigeration controllers) συνδέονται στο διαδίκτυο ώστε τα ψυκτικά να ρυθμίζονται από απόσταση. Όταν δεν προστατεύονται επαρκώς, μπορεί να αποκτήσει πρόσβαση και κάποιος κακόβουλος και να επέμβει στη λειτουργία τους.
Τι έγινε στη Γαλλία και στην υπόλοιπη Ευρώπη
Στη Γαλλία, τον Οκτώβριο, εκατοντάδες καταστήματα μεγάλων αλυσίδων σούπερ μάρκετ δέχθηκαν επίθεση στα συστήματα ψύξης τους. Οι δράστες φέρονται να μπήκαν απομακρυσμένα στους ελεγκτές και να άλλαξαν τις ρυθμίσεις θερμοκρασίας και απόψυξης. Ψυγεία και καταψύκτες ζεστάθηκαν, μεγάλες ποσότητες τροφίμων καταστράφηκαν και σε ορισμένους ψυκτικούς θαλάμους η θερμοκρασία έφτασε τους 50 βαθμούς Κελσίου.
Νέο κύμα επιθέσεων ακολούθησε στις 2 Νοεμβρίου σε Βέλγιο, Σουηδία, Ιρλανδία, Λουξεμβούργο και Εσθονία. Μεγάλες αλυσίδες λιανικής επιβεβαίωσαν προβλήματα και αρκετά καταστήματα απέσυραν προϊόντα από τα ψυγεία για λόγους ασφάλειας τροφίμων. Στις 5 Νοεμβρίου προειδοποίηση εξέδωσαν και οι αμερικανικές αρχές για τα βιομηχανικά συστήματα ψύξης. Κατά τις αρχές, όποιος εκμεταλλευτεί ευπάθειες σε ελεγκτές θερμοκρασίας συνδεδεμένους στο διαδίκτυο μπορεί να προκαλέσει ζημιές και απώλειες προϊόντων, ακόμη και να σταματήσει τη λειτουργία κρίσιμων εγκαταστάσεων.
Τι πρέπει να κάνουν οι επιχειρήσεις
Η Εθνική Αρχή Κυβερνοασφάλειας ζητά από τις επιχειρήσεις με παλιούς ή μη ενημερωμένους ελεγκτές ψύξης να τους αποσυνδέσουν από το δημόσιο διαδίκτυο. Όπου αυτό δεν γίνεται, η απομακρυσμένη πρόσβαση πρέπει να περνά μόνο από ασφαλή σύνδεση VPN.
Για την Αρχή, σε ένα κυβερνοπεριστατικό το ερώτημα δεν είναι «αν» θα συμβεί, αλλά «πότε». Γι’ αυτό τα μέτρα πρέπει να παίρνονται εκ των προτέρων, πολύ περισσότερο τώρα που οι επιτιθέμενοι χρησιμοποιούν όλο και συχνότερα εργαλεία AI. Η αποκατάσταση μετά από μια επίθεση κοστίζει πολλαπλάσια από την πρόληψη.
Οι υπόλοιπες συστάσεις της ΕΑΚ:
- αλλαγή των προεπιλεγμένων ή αδύναμων κωδικών πρόσβασης
- ενεργοποίηση πολυπαραγοντικής αυθεντικοποίησης
- εγκατάσταση όλων των διαθέσιμων ενημερώσεων ασφαλείας
- αντικατάσταση εξοπλισμού που οι κατασκευαστές δεν υποστηρίζουν πια και δεν παίρνει ενημερώσεις ασφαλείας
- έλεγχος ποιοι εξωτερικοί συνεργάτες και τεχνικοί έχουν πρόσβαση στα συστήματα και με ποια δικαιώματα
- εκπαίδευση του προσωπικού ώστε να αναγνωρίζει ασυνήθιστες ή ύποπτες συμπεριφορές
Σχόλια