Η OpenAI θα αρχίσει να «σημαδεύει» με αόρατο watermark τα κείμενα που γράφουν το ChatGPT και το Codex για χρήστες στην Ευρωπαϊκή Ένωση, άρα και στην Ελλάδα, μέσα στις εβδομάδες που ακολουθούν την ανακοίνωσή της, η οποία έγινε γνωστή στις 6 Οκτωβρίου 2026. Η τεχνολογία λέγεται textGrain, δεν φαίνεται στο μάτι και μένει στο κείμενο ακόμα κι αν το αντιγράψεις σε ένα email ή ένα έγγραφο.
Ποιους αφορά το watermark του ChatGPT
Το watermark του ChatGPT αφορά όλους τους χρήστες στην ΕΕ, σε όλα τα διαθέσιμα πακέτα, και μπαίνει στα επιλέξιμα κείμενα του ChatGPT και του Codex. Η OpenAI το εφαρμόζει για να συμμορφωθεί με τις υποχρεώσεις διαφάνειας του AI Act, που ζητούν το περιεχόμενο από συστήματα AI να αναγνωρίζεται ως τέτοιο, όπου είναι τεχνικά εφικτό. Οι σχετικοί κανόνες, για τους οποίους έχουμε γράψει και ποιος θα ελέγχει τα AI συστήματα στην Ελλάδα, ισχύουν από τις 2 Αυγούστου 2026.
Εκτός ΕΕ τα πράγματα διαφέρουν. Σύμφωνα με το TechCrunch, για τους πελάτες του API σε όλο τον κόσμο το watermarking θα είναι προαιρετικό και κλειστό από προεπιλογή.
Πώς δουλεύει το textGrain της OpenAI
Το textGrain της OpenAI κρύβει το watermark μέσα στις ίδιες τις λέξεις, όχι σε λογότυπο στο τέλος της απάντησης ή σε κρυφούς χαρακτήρες που θα έβρισκες ανοίγοντας το κείμενο σε έναν editor.
Όταν ένα μοντέλο γράφει, για κάθε επόμενη λέξη έχει πολλές υποψήφιες με διαφορετικές πιθανότητες. Το textGrain σπρώχνει ελαφρά αυτές τις επιλογές, ώστε σε ένα μεγαλύτερο κείμενο να σχηματίζεται ένα στατιστικό μοτίβο. Ο αναγνώστης δεν βλέπει καμία διαφορά. Ένας ειδικός ανιχνευτής όμως ψάχνει ακριβός αυτό το μοτίβο και εκτιμά αν το κείμενο γράφτηκε ή πέρασε από σύστημα της OpenAI.
Πόσο εύκολα «σβήνει» το watermark του ChatGPT
Το watermark του ChatGPT αδυνατίζει γρήγορα όταν το κείμενο ξαναγραφτεί. Στις δοκιμές της OpenAI, σε κείμενα περίπου 400 tokens, ο ανιχνευτής έπιανε το σήμα περίπου στο 92% των περιπτώσεων. Όταν αντικαταστάθηκε μόλις το 10% των λέξεων με συνώνυμα, το ποσοστό έπεσε περίπου στο 66%, και με αλλαγή του 25% κατέληξε στο 17%.
Μετάφραση ή εκτεταμένο πέρασμα από άνθρωπο έχουν παρόμοιο αποτέλεσμα. Ζόρι υπάρχει και στα πολύ σύντομα κείμενα, γιατί ο ανιχνευτής έχει λιγότερο στατιστικό υλικό για να αποφασίσει.
Ποιος θα μπορεί να ελέγξει ένα κείμενο
Ο ανιχνευτής της OpenAI δεν θα είναι δημόσιο «AI detector» για όλους, τουλάχιστον στην αρχή. Πρόσβαση θα έχουν μόνο εγκεκριμένοι ερευνητές και εξειδικευμένοι οργανισμοί.
Ο λόγος είναι ότι οι ανιχνευτές κάνουν λάθη: μπορεί να «δουν» watermark εκεί που δεν υπάρχει (false positive) ή να χάσουν ένα σημαδεμένο κείμενο (false negative). Η OpenAI ξεκαθαρίζει ότι η απουσία watermark δεν αποδεικνύει πως ένα κείμενο το έγραψε άνθρωπος. Μπορεί να βγήκε από άλλο μοντέλο, να είναι παλιότερο ή να έχει αλλάξει τόσο που το σήμα χάθηκε.
Τι δεν αποκαλύπτει το watermark για τον χρήστη
Το watermark του ChatGPT δεν ταυτοποιεί τον χρήστη: δεν δείχνει ποιος έδωσε το prompt, από ποιον λογαριασμό ή από ποια συνομιλία βγήκε το κείμενο, ούτε αποκαλύπτει τα prompts. Δεν μετρά ούτε πόση δουλειά έβαλε ένας άνθρωπος μετά. Ένας δημοσιογράφος που φτιάχνει με AI μια πρώτη δομή και μετά ψάχνει, ξαναγράφει και επιμελείται μπορεί να έχει κείμενο με ίχνη OpenAI, χωρίς αυτό να λέει κάτι για τη δική του συμβολή. Η ευρωπαϊκή νομοθεσία προβλέπει άλλωστε ειδική μεταχείριση για δημοσιεύσεις δημοσίου ενδιαφέροντος, όταν υπάρχει ανθρώπινος έλεγχος και συντακτική ευθύνη.
Το ChatGPT βρίσκεται ήδη υπό αυξημένη ευρωπαϊκή εποπτεία, ενώ στον σχετικό ευρωπαϊκό κώδικα έχουν δεσμευτεί να συμμετάσχουν, μεταξύ άλλων, η OpenAI, η Google, η Microsoft, η Meta και η Anthropic. Για εικόνες και ήχο η OpenAI χρησιμοποιεί ήδη άλλες τεχνικές προέλευσης. Το κείμενο είναι το δυσκολότερο μέσο, αφού ξαναγράφεται σε δύο λεπτά.
Η άποψή μας στο Techblog: Όποιος στέλνει αυτούσιες εργασίες ή email από το ChatGPT καλό είναι να ξέρει ότι πλέον μπορεί να αναγνωριστούν. Με το 25% των λέξεων αλλαγμένο όμως το σήμα σχεδόν χάνεται, οπότε το textGrain θα «πιάνει» κυρίως τους βιαστικούς. Σωστά η OpenAI δεν δίνει τον ανιχνευτή σε καθηγητές και εργοδότες για να βγάζουν ετυμηγορίες με ένα κλικ.
Σχόλια