Space News Report – 24.08.2011

6

Αποφράδα ημέρα για τη Ρωσία και την Κίνα η περασμένη Πέμπτη –αλλά οι οιωνοί για την αμερικανική ιδιωτική κάψουλα Dragon είναι καλοί. Στο μεταξύ το Juno βρίσκεται εν πλω για τον πλανήτη Δία τα μυστικά του οποίου αναμένεται να ξεδιαλύνει μετά πέντε χρόνια. Εσείς όμως μπορείτε να θαυμάσετε τις “εκλάμψεις Iridium”, ένα εντυπωσιακό φαινόμενο του νυχτερινού ουρανού.

Διαβάστε τα προηγούμενα Space News Report.
————————————————————————————————————————————

Η εκτόξευση του Express AM-4 από την ρωσική τηλεόραση. Πηγή: Roskosmos.

Πλήγμα για το ρωσικό πρόγραμμα
Η απώλεια ενός τηλεπικοινωνιακού δορυφόρου που διαφημίστηκε ως ο ισχυρότερος της Ευρώπης αποτελεί νέο πλήγμα για το ρωσικό διαστημικό πρόγραμμα και σημαντικό ανασταλτικό παράγοντα για την εξέλιξη της βιομηχανίας τηλεπικοινωνιών. Ο δορυφόρος Express-AM4 εκτοξεύτηκε την περασμένη Πέμπτη 18 Αυγούστου από το ρωσικό κοσμοδρόμιο Μπαϊκονούρ στο Καζαχστάν με αντικειμενικό στόχο να παράσχει υπηρεσίες ψηφιακής τηλεόρασης, τηλεφωνίας και internet σε όλη τη Ρωσία. Όμως λίγο μετά την εκτόξευση κάθε επαφή με το δορυφόρο διακόπηκε. Με μάζα σχεδόν 6 τόνους, ο Express-AM4 ήταν ο ισχυρότερος τηλεπικοινωνιακός ευρωπαϊκός δορυφόρος, σύμφωνα με το ρωσικό Διαστημικό Κέντρο Khrunichev το οποίο τον ανέπτυξε σε συνεργασία με την γαλλική Astrium. Σύμφωνα με τους αναλυτές, εκτός από το πλήγμα γοήτρου που αποτελεί για το διαστημικό πρόγραμμα της Μόσχας, η απώλεια θα καθυστερήσει κομβικούς αναπτυξιακούς στόχους, όπως τη μετάβαση της χώρας στην ψηφιακή τηλεόραση. Με μια σύντομη ανακοίνωση, το υπουργείο Τηλεπικοινωνιών δήλωσε πως η απώλεια του δορυφόρου αποτελεί «σοβαρό πλήγμα». Ο Express AM4 ήταν ουσιαστικά ο πρώτος ρωσικός δορυφόρος που είχε κατασκευαστεί εξολοκλήρου στο εξωτερικό και θα ήταν 2-3 φορές ισχυρότερος από τους άλλους ρωσικούς τηλεπικοινωνιακούς δορυφόρους. Μάλιστα οι δυνατότητες του δορυφόρου είχαν όλες πουληθεί πριν την εκτόξευση, γεγονός που ήταν πρωτοφανές. Εκτός των άλλων, ο δορυφόρος θα έφερνε και το Διαδίκτυο σε απομακρυσμένες περιοχές της αχανούς ρωσικής επικράτειας στις οποίες η επίγεια κάλυψη είναι πανάκριβη ή αδύνατη. Η απώλεια αυτή έρχεται λίγο αφότου ο διευθυντής της Roskosmos (της ρωσικής NASA) είχε δηλώσει ότι η χώρα θα πρέπει να μειώσει τα κονδύλια για επανδρωμένες πτήσεις και να εστιαστεί σε εμπορικούς τομείς, όπως το δορυφορικό internet –κάτι που είδαμε στο προηγούμενο Space News Report.

————————————————————————————————————————————

Λεζάντα: Ρεπορτάζ για το κινεζικό πρόγραμμα του διαστημικού σταθμού. Πηγή: CCTV News.

Θα καθυστερήσει ο κινεζικός διαστημικός σταθμός;
Η περασμένη Πέμπτη φαίνεται πως ήταν ιδιαίτερα γρουσούζικη, αφού ο κινεζικός πειραματικός δορυφόρος SJ-11-04 που εκτοξεύτηκε με πύραυλο Long March II-C κι αυτός στις 18 Αυγούστου απέτυχε να εισέλθει στην προκαθορισμένη του τροχιά, εξαιτίας δυσλειτουργίας του πυραύλου. Η αιτία της βλάβης δεν έγινε γνωστή. Η απώλεια ενός πειραματικού δορυφόρου δεν θα ήταν και τόσο μεγάλη απώλεια για την Κίνα εάν η ασιατική αυτή χώρα δεν βρισκόταν στην κρίσιμη φάση της εκτόξευσης του Tiangong-1, του πρώτου τμήματος του υπό σχεδιασμό διαστημικού σταθμού της, το οποίο προγραμματίζεται να εκτοξευτεί κι αυτό με Long March. Οι αναλυτές εκφράζουν ανησυχίες ότι η Κίνα δεν θα μπορέσει να τηρήσει το αναγγελθέν χρονοδιάγραμμα. Μέχρι στιγμής το Πεκίνο ανακοίνωνε ότι η εκτόξευση του Tiangong-1 θα γινόταν μέσα στις επόμενες βδομάδες. Δυσλειτουργίες συμβαίνουν πάντα, και το Tiangong-1 και τα άλλα τμήματα του κινεζικού σταθμού δεν προγραμματίζεται να εκτοξευτούν με το συγκεκριμένο είδος πυραύλου που απέτυχε. Όμως η σχετική τεχνολογία είναι «συγγενική» κι αυτό δημιουργεί αυξημένους φόβους. Η αποστολή Tiangong-1 έχει πολύ υψηλό προφίλ και τυχόν αποτυχία της θα αποτελέσει σοβαρότατο πλήγμα γοήτρου για την Κίνα η οποία έχει διαφημίσει ιδιαίτερα το επανδρωμένο της πρόγραμμα (που στην τρέχουσα δεκαετία θα επικεντρωθεί στη δημιουργία του διαστημικού σταθμού και σε επισκέψεις Κινέζων αστροναυτών εκεί). Το Tiangong-1 θα εκτοξευτεί με Long March 2F/G ο οποίος διαθέτει πολλές βελτιώσεις. Ορισμένες από τις βελτιώσεις αυτές ίσως είχαν προστεθεί και στον Long March ΙΙ-C, οπότε ίσως αυτό σημάνει ιδιαίτερα προβλήματα. Όπως και να έχει, υπάρχουν πολλοί λόγοι να πιστεύουμε πως η Κίνα θα συνεχίσει άμεσα, και εξίσου πολλοί λόγοι ότι θα υπάρξουν σημαντικές καθυστερήσεις.

————————————————————————————————————————————

Λεζάντα: Τεστ ρίψης και προσθαλάσσωσης της κάψουλας Dragon. Πηγή: SpaceX.

Ένας φιλόδοξος Δράκοντας
Από την άλλη μεριά, η SpaceX, η ιδιωτική εταιρεία η οποία συγκεντρώνει τις περισσότερες πιθανότητες να αναπτύξει το επόμενο επανδρωμένο αμερικανικό διαστημόπλοιο, αισιοδοξεί ότι στα τέλη Νοεμβρίου θα καταφέρει να πραγματοποιήσει μια δοκιμαστική, μη επανδρωμένη πτήση της κάψουλάς της Dragon στον Διεθνή Διαστημικό Σταθμό (ISS). Αν η αποστολή στεφθεί από επιτυχία, θα αποτελέσει σημαντικό ορόσημο για το αμερικανικό πρόγραμμα λίγο μετά την απογοητευτική αλλά αναμενόμενη συνταξιοδότηση των διαστημικών λεωφορείων. Η SpaceX εργάζεται σκληρά για να τηρήσει το χρονοδιάγραμμα, το οποίο προβλέπει εκτόξευση της κάψουλας Dragon προς τον ISS στις 30 Νοεμβρίου και τη σύνδεσή της με αυτόν εννέα μέρες αργότερα. Η αποστολή θα είναι η δεύτερη της SpaceX, η οποία ανταγωνίζεται άλλες ιδιωτικές εταιρείες στην ανάπτυξη του οχήματος που η NASA θα επιλέξει ως το επόμενο επανδρωμένο διαστημόπλοιό της. Το Dragon είχε εκτοξευτεί με επιτυχία τον περασμένο Δεκέμβριο σε μια πτήση διάρκειας μόλις τριών ωρών στην οποία δοκιμάστηκαν ορισμένα συστήματά του. Ωστόσο λειτούργησε χάρη στους συσσωρευτές του και δεν διέθετε τα επιπλέον καύσιμα που θα χρειαστούν για τους ελιγμούς και τη σύνδεση με τον ISS. Η εκτόξευση της 30ης Νοεμβρίου θα είναι η πρώτη στην οποία το Dragon θα διαθέτει επιχειρησιακό τμήμα εξυπηρέτησης που συμπεριλαμβάνει πλήρεις κινητήρες, επιπλέον δεξαμενές καυσίμων και πτερύγια για συλλογή ηλιακής ενέργειας και παραγωγή ηλεκτρισμού. Όταν πλησιάσει αρκετά τον ISS θα «συλληφθεί» με το ρομποτικό βραχίονα του σταθμού και θα μεταφερθεί στο σημείο πρόσδεσης. Κατόπιν θα μείνει συνδεδεμένο στον ISS για μερικές εβδομάδες και κατόπιν θα αποσυνδεθεί για να επιστρέψει στη Γη και να προσθαλασσωθεί στον Ειρηνικό Ωκεανό.

————————————————————————————————————————————

Λεζάντα: Simulation του τι θα «βλέπει» η κάμερα του Juno όταν αυτό τεθεί σε τροχιά γύρω από το Δία. Πηγή: JPL.

Η ζηλιάρα Ήρα και ο μπερμπάντης Δίας
Κι άλλη μια ευχάριστη είδηση μας έρχεται από το βαθύ διάστημα. Ο αμερικανικός βολιστήρας Juno που βρίσκεται καθ’ οδόν για το Δία, πηγαίνει τόσο καλά στην πορεία του που η τελευταία δεν χρειάστηκε την προβλεπόμενη διόρθωση, δυο βδομάδες μετά την εκτόξευση. Λίγο μετά την εκτόξευσή του, στις 5 Αυγούστου, το Juno ξεδίπλωσε τα τρία τεράστια ηλιακά του πτερύγια (3Χ9 μ) και άρχισε να φορτίζει τις μπαταρίες του. Στην περιοχή της Γης, τα πτερύγια αυτά θα μπορούν να συλλέγουν 14 kW ισχύος. Όμως στο Δία η ισχύς αυτή θα περιοριστεί στα 400 W (ίση μόλις με εκείνη τεσσάρων μέσων ηλεκτρικών λαμπτήρων πυράκτωσης). Μετά από πεντάχρονο ταξίδι θα τεθεί σε πολική τροχιά γύρω από το Δία με σκοπό να χαρτογραφήσει με ακρίβεια το βαρυτικό και μαγνητικό πεδίο του Δία και να ερευνήσει την ταραχώδη ατμόσφαιρά του (όπου φυσούν άνεμοι ταχύτητας 600 χλμ την ώρα!) Juno είναι η ρωμαϊκή ονομασία της Ήρας, της ζηλιάρας συζύγου του βασιλιά των θεών. Το όνομα του βολιστήρα είναι ταιριαστό. Ο Δίας συνήθιζε να κρύβεται μέσα σε ένα πέπλο από σύννεφα για να κρύψει τις «μπερμπαντιές» του από την Ήρα, αλλά εκείνη μπορούσε να δει μέσα από τα σύννεφα αυτά. Κατά παρόμοιο τρόπο, το Juno θα καταφέρει να δει μέσα από τα πυκνά σύννεφα του Δία! Στο Juno υπάρχουν επίσης τρία μεταλλικά κουκλάκια LEGO που αναπαριστούν το Γαλιλαίο (ο οποίος ανακάλυψε πρώτος τους τέσσερις μεγαλύτερους δορυφόρους του πλανήτη), το Δία και την Ήρα. Η Ήρα βαστά ένα μεγεθυντικό φακό ως σύμβολο της έρευνας για την αλήθεια, ο σύζυγός της έναν κεραυνό και ο Γαλιλαίος ένα τηλεσκόπιο.

————————————————————————————————————————————

Δείτε τις Εκλάμψεις του Ιρίδιου
Ξέρετε τι θα πει “δορυφορική έκλαμψη;” (satellite flare). Είναι το φαινόμενο που προκαλείται όταν οι αντανακλαστικές επιφάνειες δορυφόρων καθρεφτίζουν έντονα και απότομα το ηλιακό φως. Από την επιφάνεια της Γης η δορυφορική έκλαμψη φαίνεται σαν ένα πολύ λαμπρό άστρο που ανάβει σχεδόν ξαφνικά και σβήνει εξίσου απότομα μετά από λίγα δευτερόλεπτα. Το φαινόμενο είναι ιδιαίτερα εντυπωσιακό και το φως είναι τόσο έντονο που μπορεί να γίνει ορατό (υπό ορισμένες συνθήκες) ακόμα και την ημέρα! Αναμφίβολα για έναν μη εξοικειωμένο παρατηρητή κάτι τέτοιο μπορεί να αποτελέσει και την αφορμή για αναφορά… UFO. Ειδικά οι τηλεπικοινωνιακοί δορυφόροι Iridium έχουν ιδιαίτερο σχήμα και φέρουν τρεις ιδιαίτερα γυαλιστερές κεραίες σε μέγεθος πόρτας, γεγονός που συμβάλλει στο να έχουν την μερίδα του λέοντος των δορυφορικών εκλάμψεων. Φυσιολογικά, ένας δορυφόρος Iridium κινείται αργά στον νυχτερινό ουρανό σαν πολύ αμυδρό άστρο 6ου μεγέθους (μόλις ορατό με γυμνό μάτι σε αφέγγαρο ουρανό μακριά από τα φώτα της πόλης). Όμως όταν κάποια κεραία του καθρεφτίσει το ηλιόφως, αστράφτει κυριολεκτικά και φτάνει σε μέγεθος το -8 (ή και σπανίως το -9,5), αποτελώντας έτσι το λαμπρότερο (αν και βραχύβιο) άστρο του ουρανού. Ενδεικτικά η Αφροδίτη φτάνει σε μέγεθος το -5, η Πανσέληνος το -13 και ο Ήλιος το -26. Μπορεί να παρατηρήσει κανείς μια δορυφορική έκλαμψη του Iridium ακόμα και στον νυχτερινό ουρανό της πόλης –και επειδή υπάρχουν 66 δορυφόροι Iridium, όλο και κάποιος θα περνά από την περιοχή που μένετε σε κάποια βολική ώρα της νύχτας. Πιο κάτω παραθέτουμε τον πίνακα των εκλάμψεων Iridium για τις επόμενες επτά ημέρες σε ό,τι αφορά το νυχτερινό ουρανό της Αθήνας και της Θεσσαλονίκης. Μπορείτε όμως να χρησιμοποιήσετε το θαυμάσιο site Heavens Above (στο οποίο αναφερθήκαμε στο προηγούμενο Space News Report για να βρείτε αν είναι ορατές εκλάμψεις Iridium σε οποιοδήποτε σημείο της Ελλάδας. Καλές παρατηρήσεις!
Δείτε τις Εκλάμψεις του Ιρίδιου

————————————————————————————————————————————

Θανάσης Βέμπος
www.vembos.gr

Παρακολουθήστε τα σχόλια
Να ειδοποιηθώ όταν
guest
6 Σχόλια
Oldest
Newest
Inline Feedbacks
View all comments
Κυριάκος

Να στε καλά, πολύ ενδιαφέρουσες πληροφορίες!

Όσο για την Πέμπτη και τις αστοχίες στις αποστολές Ρωσίας και Κίνας, έχω να πω ότι δεν πιστεύω στις συμπτώσεις!

unknown

Κοιτάω το RSS και βλέπω Space News Report και λέω ωραία. Και μετά από πάνω βλέπω Ουντινέζε-Άρσεναλ μπλα μπλα και λέω what the fruck (όπως θα έλεγαν και στο Caprica). Δεν υπάρχει πιο ταιριαστός χώρος για το Space News;

Κώστας Βλαχάκης

Μα είναι σε ξεχωριστή δική του κατηγορία! Εδώ https://techblog.gr/category/spacenews
Μπορείς επίσης να κάνεις subscribe μόνο στο RSS του Space News εδώ https://feeds.feedburner.com/techblogSpaceNews
Όλα είναι τεχνολογία και η διαστημική και η home cinema και πατρεύονται μια χαρά εδώ στο Techblog 😉

Για τις πληροφορίες του άρθρου Space News έχεις να σχολιάσεις κάτι;;

unknown

Είχα την εντύπωση πως το Space News ήταν κάτι παραπάνω από απλή ενημέρωση για τη διαστημική τεχνολογία και όπως και να έχει άλλη η τεχνολογια που προσπαθεί να μας φέρει πιο κοντά στα άστρα και άλλη αυτή που χρησιμοποιείται για να παρακολουθεί κάποιους σωβρακοφορεμένους καραγκούνηδες (από τους οποίους έχει γεμίσει η Ελλάδα).

Κώστας Βλαχάκης

Μάλιστα… μπορείς να διαλέξεις όποια ενημέρωση σε ενδιαφέρει ακολουθώντας έναν από τους παραπάνω τρόπους 😉

Θανάσης Βέμπος

@Κυριάκος, τι ήθελες και το εντόπισες; Τις προάλλες χάθηκε και ένα ρωσικό φορτηγό διαστημόπλοιο Progress για πρώτη φορά στα χρονικά! Λεπτομέρειες μεθαύριο με την ενημέρωση της Τετάρτης.

Αυτός ο ιστότοπος χρησιμοποιεί cookies για να βελτιώσει την εμπειρία χρήσης. Αποδοχή Περισσότερα