Κίνα: Σε μαζική παραγωγή τα δικά της μηχανήματα λιθογραφίας DUV για chip

Η Κίνα ξεκίνησε μαζική παραγωγή μηχανημάτων λιθογραφίας DUV με στόχο 20 μονάδες έως το 2027. Τι σημαίνει για την ASML και πόσο απέχει το EUV.

Η Κίνα πέρασε σε μαζική παραγωγή δικών της μηχανημάτων λιθογραφίας DUV (βαθέος υπεριώδους) τεχνολογίας immersion. Είναι ο εξοπλισμός με τον οποίο «τυπώνονται» τα κυκλώματα των σύγχρονων chip, και το μεγαλύτερο βήμα της χώρας μέχρι σήμερα προς μια εγχώρια αλυσίδα παραγωγής ημιαγωγών.

Και έρχεται τη στιγμή που η Δύση κλείνει τη μία πόρτα μετά την άλλη.

Ποιος τα φτιάχνει και πόσα

Στο κέντρο αυτής της προσπάθειας βρίσκεται μια εταιρεία για την οποία ελάχιστοι είχαν ακούσει μέχρι πρόσφατα: η κρατική Shanghai Aishengna Electronic Technology Group. Είναι αυτή που τρέχει μπροστά στην κινεζική κατασκευή εξοπλισμού λιθογραφίας, και δεν το κάνει μόνο με δικές της δυνάμεις. Το Πεκίνο της «μεταγγίζει» μηχανικούς από άλλες κινεζικές startups ημιαγωγών, στο πλαίσιο μιας οργανωμένης συγκέντρωσης ταλέντων.

Οι στόχοι είναι μετρημένοι. Πέντε μηχανήματα μέσα στο 2026 και 20 έως το 2027.

Γιατί η Κίνα θέλει να κόψει τον ομφάλιο λώρο με τη Δύση

Η Κίνα αναπτύσσει δικό της εξοπλισμό λιθογραφίας επειδή οι εξαγωγικοί περιορισμοί ΗΠΑ και Ολλανδίας απειλούν να την αποκόψουν από την ASML. Η ολλανδική κυβέρνηση, υπό την πίεση της Ουάσιγκτον, επέβαλε περιορισμούς στις εξαγωγές εξοπλισμού το 2023 και ακολούθησαν νέοι το 2025. Την ίδια χρονιά, οι αμερικανικοί περιορισμοί οδήγησαν και στην απαγόρευση των AI καρτών γραφικών της Nvidia στην Κίνα.

Για το Πεκίνο, η πλήρης αυτάρκεια στην παραγωγή chip ώριμων τεχνολογιών είναι προτεραιότητα πρώτης γραμμής. Οι περιορισμοί δεν χτυπούν μόνο τις τεχνολογικές εξαγωγές της χώρας, αλλά και την πολεμική της μηχανή. Τον Οκτώβριο του 2025, η Ειδική Επιτροπή του Κογκρέσου των ΗΠΑ για την Κίνα δημοσιοποίησε τα ευρήματα μιας έρευνας μηνών: εξοπλισμός της ASML είχε πουληθεί σε κινεζικές εταιρείες με διασυνδέσεις στη στρατιωτική ανάπτυξη, κάτι που η επιτροπή χαρακτήρισε κίνδυνο για την εθνική ασφάλεια των ΗΠΑ.

Η ASML μέχρι στιγμής απλώς συμμορφώνεται με τους κανόνες εξαγωγών. Αν όμως το κλίμα συνεχίσει να βαραίνει, νέοι περιορισμοί θα κόψουν τις κινεζικές αλυσίδες παραγωγής από τους Δυτικούς προμηθευτές, και τότε ο εγχώριος εξοπλισμός θα είναι αυτό που θα κρατήσει ζωντανή την τροφοδοσία chip για την τεχνολογία και τις εξαγωγές της χώρας.

Το χάσμα DUV–EUV και το μονοπώλιο της ASML

Πόσο δρόμο έχει ακόμα η Κίνα φαίνεται αμέσως αν κοιτάξει κανείς την ASML (Advanced Semiconductor Materials Lithography). Η ολλανδική εταιρεία ελέγχει περίπου το 90% της παγκόσμιας αγοράς εξοπλισμού λιθογραφίας, κρατάει δηλαδή το μαχαίρι και το καρπούζι. Είναι επίσης η μοναδική στον κόσμο που κατασκευάζει μηχανήματα EUV (ακραίου υπεριώδους).

Τα μηχανήματα EUV χρησιμοποιούνται για την αποδοτική παραγωγή chip στα 7nm και κάτω. Τα DUV φτάνουν κι αυτά στα 7nm ή χαμηλότερα, με πολύ μικρότερη όμως αποδοτικότητα, γι’ αυτό στη σύγχρονη παραγωγή μένουν αισθητά πίσω.

Άρα καμία ένδειξη προς το παρόν ότι η Κίνα θα φάει μερίδιο από την ASML. Το επόμενο βήμα πάντως έχει ήδη πάρει μορφή: η χώρα έχει ολοκληρώσει τον σχεδιασμό ενός πρωτότηπου μηχανήματος EUV, και αν η τεχνολογία φτάσει σε μαζική παραγωγή, το μονοπώλιο της ASML θα βρεθεί για πρώτη φορά σε πραγματικό κίνδυνο.

Στο παρασκήνιο, οι Κινέζοι πειραματίζονται και με φωτονικά chip, που δουλεύουν με φως αντί για ηλεκτρισμό. Είναι πιο φιλικά στο περιβάλλον, ενώ ξεπερνούν τα παραδοσιακά σε ταχύτητα και ισχύ.

Η άποψή μας στο Techblog

Πέντε μηχανήματα DUV δεν τρομάζουν την ASML, δείχνουν όμως κάτι πιο ενδιαφέρον: τα εμπάργκο καταλήγουν να επιταχύνουν ακριβώς αυτό που ήθελαν να φρενάρουν. Για όποιον αγοράζει κινητό ή laptop, το πιθανότερο σενάριο των επόμενων χρόνων είναι μια αγορά κομμένη στα δύο, με τις κινεζικές συσκευές να στηρίζονται σε εγχώριο εξοπλισμό και τις υπόλοιπες σε ό,τι βγάζει η ASML. Κι αν το κινεζικό EUV βγει από το εργαστήριο, οι τιμές και η διαθεσιμότητα των chip δεν θα κρίνονται πια σε ένα μόνο σημείο του χάρτη.