Αργό internet στο σπίτι; Πριν αλλάξεις πρόγραμμα, έλεγξε τα καλώδια Ethernet

Πριν αλλάξεις πρόγραμμα internet, κοίτα τα φθηνά καλώδια Ethernet: ανώνυμα, flat ή CCA καλώδια κόβουν ταχύτητα ακόμα και σε γραμμή 1 Gbps.

Αν το internet στο σπίτι δεν «τραβάει», ο ένοχος μπορεί να μην είναι ούτε ο πάροχος ούτε το router, αλλά ένα φθηνό καλώδιο Ethernet που ξέχασες πίσω από την τηλεόραση. Καλώδια χωρίς μάρκα, flat ή φτιαγμένα από αλουμίνιο με επικάλυψη χαλκού (CCA) μπορούν να κρατούν πίσω ακόμα και μια γραμμή 1 Gbps.

Γιατί το ακριβότερο πρόγραμμα δεν λύνει πάντα το πρόβλημα

Η πρώτη αντίδραση όταν το internet δεν φτάνει για τις ανάγκες του σπιτιού είναι ένα τηλεφώνημα στον πάροχο για αναβάθμηση, όμως αυτό βοηθά μόνο αν ο περιορισμός βρίσκεται στη γραμμή. Αν ο κόφτης είναι ο εξοπλισμός, ένα ακριβότερο πακέτο δεν θα κάνει τις σελίδες να ανοίγουν γρηγορότερα ούτε θα σταματήσει το buffering στα βίντεο. Router, modem και τα καλώδια ανάμεσά τους μετράνε όσο και η μέγιστη ταχύτητα που γράφει το συμβόλαιο.

Ένα χαρακτηριστικό παράδειγμα: μετά από χρόνια με αργές ταχύτητες, ένας χρήστης πέρασε σε πρόγραμμα 1 Gbps με την πρώτη ευκαιρία και θα ανέβαινε κι άλλο, αν η περιοχή του είχε ταχύτερα πακέτα. Το δίκτυό του στήνεται γύρω από ένα Google Nest Wifi Pro με Wi-Fi 6E, ενώ unmanaged Gigabit switches μοιράζουν ενσύρματη σύνδεση σε υπολογιστή, streaming box, ενισχυτή AV και κονσόλα, δηλαδή σε συσκευές που καλύτερα να μην κρέμονται από το Wi-Fi.

Τα καλώδια μπήκαν στο πόδι. Ό,τι είχε το συρτάρι, ακόμα και ανώνυμα που είχαν έρθει στο κουτί φθηνών συσκευών — στην ποιότητά τους δεν έδωσε ιδιαίτερη σημασία.

Εκεί ακριβώς ήταν το πρόβλημα.

Η κατηγορία CAT μετράει λιγότερο απ’ όσο νομίζεις

Η σήμανση CAT σε ένα καλώδιο Ethernet δείχνει την κατηγορία επιδόσεών του, αλλά για ένα τυπικό σπίτι είναι λιγότερο κρίσιμη απ’ όσο πιστεύουν οι περισσότεροι. Το CAT 5 σημαίνει Category 5 και εγγυάται τουλάχιστον 100 Mbps σε αποστάσεις έως 100 μέτρα. Σε κοντές διαδρομές και καθημερινή χρήση, όμως, ακόμα και ένα CAT 5 αποδίδει αρκετά πάνω από αυτό το επίσημο όριο.

Υπάρχουν νεότερες κατηγορίες, αλλά τα CAT 5, CAT 5e και CAT 6 καλύπτουν με το παραπάνω ένα μέσο οικιακό δίκτυο — το μήκος είναι άλλη κουβέντα, και έχουμε δει σε πόσα μέτρα αρχίζει να χάνει ταχύτητα ένα καλώδιο Ethernet. Ο πραγματικός πονοκέφαλος βρίσκεται αλλού: στα καλώδια που δεν γράφουν τίποτα πάνω τους ή που έχουν φτιαχτεί με εκπτώσεις στα υλικά και στο σχήμα.

Τι κρύβεται μέσα σε ένα φθηνό καλώδιο

Η ποιότητα κατασκευής ενός καλωδίου Ethernet μετράει περισσότερο από την ετικέτα CAT, γι’ αυτό πρέπει να ξέρεις από πού προέρχεται και από τι είναι φτιαγμένο. Τα καλά στρογγυλά καλώδια έχουν χάλκινους αγωγούς πλεγμένους σε ζεύγη, και κάθε ζεύγος έχει διαφορετικό βήμα συστροφής ώστε να περιορίζονται το crosstalk και οι παρεμβολές.

Εκεί κάποιοι κατασκευαστές κόβουν γωνίες. Τα καλώδια CCA (copper-clad aluminum) χρησιμοποιούν αλουμίνιο επικαλυμμένο με χαλκό αντί για καθαρό χαλκό, μόνο και μόνο για να πέσει το κόστος. Τα flat, πάλι, είναι λεπτά και πρακτικά, αλλά αντέχουν λιγότερο στις ηλεκτρομαγνητικές παρεμβολές και στο crosstalk και φθείρονται πιο εύκολα.

Ένα flat το καταλαβαίνεις με μια ματιά. Με ένα καλώδιο χωρίς καμία σήμανση τα πράγματα δυσκολεύουν, αφού με γυμνό μάτι δεν βγάζεις άκρη ούτε για την κατηγορία ούτε για το υλικό των αγωγών. Η ηλικία μετράει κι αυτή (τα παλιά καλώδια Ethernet μπορούν να ρίξουν την ταχύτητα), εδώ όμως μιλάμε για καλώδια κατώτερα από κατασκευής.

Ο γρήγορος έλεγχος πριν πληρώσεις οτιδήποτε

Για να καταλάβεις αν τα καλώδια του σπιτιού σου χρειάζονται αντικατάσταση, κοίτα τέσσερα πράγματα:

• Κατηγορία: η σήμανση CAT να καλύπτει την ταχύτητα του προγράμματός σου — για τα περισσότερα σπίτια αρκούν CAT 5, CAT 5e ή CAT 6.
• Προέλευση: να ξέρεις ποιος τα κατασκεύασε· τα καλώδια χωρίς μάρκα πάνε στην άκρη.
• Υλικό: καθαρός χαλκός, όχι CCA.
• Σχήμα: στρογγυλό αντί για flat, εκτός αν η συγκεκριμένη διαδρομή το απαιτεί.

Αν τα καλώδια περνούν τον έλεγχο, μην ξοδέψεις ούτε ευρώ. Δεν χρειάζεσαι CAT 8, που είναι φτιαγμένο για 40 Gbps, ούτε «premium» καλώδια που πουλιούνται για εκατοντάδες. Αν όμως στο δίκτυο έχουν μπλεχτεί φθηνά καλώδια Ethernet που κόβονται σε κάποιο από τα παραπάνω, μπορεί να είναι αυτά που κρατούν πίσω την ταχύτητα, οπότε ξεσκαρτάρισέ τα πριν σκεφτείς νέο router ή νέο πρόγραμμα.

Ο χρήστης του παραδείγματός μας έμεινε ικανοποιημένος με το 1 Gbps και το router Wi-Fi 6E. Για αναβάθμιση σε Wi-Fi 7 ούτε λόγος. Αντί για αναβαθμίσεις που στο δικό του δίκτυο δεν θα άλλαζαν τίποτα, πέταξε όσα καλώδια ήταν επιρρεπή σε υποβάθμιση σήματος και παρεμβολές.

Η άποψή μας στο Techblog

Ο πάροχος είναι πάντα ο εύκολος ένοχος, όμως πριν ανέβεις πακέτο ή πάρεις router Wi-Fi 7, αφιέρωσε ένα πεντάλεπτο να δεις τι γράφουν τα καλώδια πίσω από το router και την τηλεόραση. Όσα δεν γράφουν τίποτα, πέτα τα χωρίς δεύτερη σκέψη: ένα καλώδιο από γνωστό κατασκευαστή, με καθαρό χαλκό, είναι η φθηνότερη αναβάθμιση που θα κάνεις ποτέ στο οικιακό σου δίκτυο.